George Esper, phóng viên hãng thông tấn Associated Press (AP) - người kiên quyết ở lại Sài Gòn ngày 30/4/1975 để đưa tin về những khoảnh khắc hào hùng, khi quân giải phóng tiến vào thành phố, đã qua đời ở tuổi 79.

Con trai Esper cho biết ông đã mất vào đêm ngày 2/2 (theo giờ địa phương). Esper vốn mắc nhiều bệnh, đặc biệt là bệnh tim và vừa mới trở về sau khi điều trị tại một trung tâm phục hồi ở Braintree được 2 tuần.

“George nổi tiếng về những bài báo, sự dũng cảm và kiên cường của ông, đặc biệt là trong thời gian ở Việt Nam”, Kathleen Carroll, phó chủ tịch cấp cao của AP nói.

Năm 1965, khi quân đội Mỹ tại Việt Nam bắt đầu triển khai các đơn vị chiến đấu, Esper gia nhập vào đội ngũ của AP tại Sài Gòn.

Cuộc gặp giữa Esper và 2 người lính Bắc ngày Sài Gòn giải phóng.

Esper đã viết câu chuyện đáng nhớ nhất trong đời vào 30/4/1975, ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng. Ông cùng hai phóng viên khác đã từ chối sơ tán khỏi Sài Gòn khi bộ đội Việt Nam tiến vào thành phố.

Hai người lính Bắc đã bước vào văn phòng Esper cùng một phóng viên ảnh tự do cho AP. Ông này đảm bảo với các nhà báo rằng họ sẽ được an toàn và giải thích rằng: “Tôi đã tham gia cuộc cách mạng này 10 năm nay. Công việc của tôi là liên lạc với báo chí quốc tế”.

Esper mời họ nước ngọt và ít bánh còn lại - thực phẩm duy nhất ông có - rồi bắt đầu phỏng vấn những người lính. Họ chia sẻ với ông những khoảnh khắc của chiến tranh, những gì họ nhìn thấy và cả những tâm tư rất đời thường. “Tôi chưa lấy vợ đâu bởi vì chiến tranh mà”, ông đã ghi lại lời tâm sự của anh lính trẻ người Hà Nội như vậy trong bài.

Vài giờ sau, liên lạc với AP đột ngột bị ngắt nhưng bài báo đã được chuyển đi kịp thời và lên trang nhất của tờ New York Times.

Trở về Mỹ, Esper trở thành phóng viên đặc biệt của AP. Ông đã viết quyển “Nhân chứng lịch sử chiến tranh Việt Nam 1961-1975” (The eyewitness history of the Vietnam war 1961 - 1975) với “bom rơi, đạn nổ, nhiều đêm không ngủ, cuộc sống cam go nơi đường phố và cả khoảnh khắc hòa bình qua những bức thư tay, nhật kí và nhiều đoạn phỏng vấn”.

George Esper tại hồ Hoàn Kiếm khi trở lại thăm Hà Nội tháng 5/2005.

Tuy nhiên, dường như Esper vẫn chưa hết duyên nợ với Việt Nam. Năm 1993, hai năm sau khi Mỹ nối lại quan hệ ngoại giao với Đông Dương, Esper quay lại Việt Nam để mở văn phòng đầu tiên sau chiến tranh của AP tại Hà Nội và giữ chức trưởng văn phòng hơn một năm.

Năm 2000, Esper nghỉ hưu, về làm giảng viên tại trường cũ - ĐH West Virginia. Ông là người cố vấn giàu kinh nghiệm cho thế hệ phóng viên trẻ của AP và những sinh viên báo chí mà ông giảng dạy.

Theo Bee.net.vn